De soevereiniteit van de spreadsheet: data governance tussen lokale autonomie, AI en centrale controle

Wie: Steven Staelens (HOGENT)

Waar: KINO 6

Wanneer: 14:45 - 15:15

Veel organisaties willen meer datagedreven werken, maar botsen op een herkenbare werkelijkheid: data zit niet alleen in centrale systemen, dashboards en dataplatformen, maar ook in lokale Excelbestanden, informele definities, eigen rapportages en werkafspraken van teams. Die lokale praktijken worden vaak gezien als probleem, maar tonen ook waar medewerkers controle proberen te houden over informatie die zij nodig hebben om hun werk te doen.

Deze bijdrage onderzoekt hoe data governance kan bijdragen aan informatie soevereiniteit zonder lokale autonomie plat te walsen. Hoe krijg je als organisatie opnieuw grip op definities, datakwaliteit, eigenaarschap, toegang, bewaartermijnen en verantwoord datagebruik? Hoe vermijd je dat governance een compliance-oefening wordt die vooral extra administratie creëert? En wat verandert er wanneer AI en BigTech-platformen beloven om complexiteit, rapportering en kenniswerk sneller en slimmer te maken?

Vertrekkend vanuit publieke kennisorganisaties, zoals hogescholen en lokale besturen, verkennen we de spanning tussen centrale controle en lokale werkbaarheid. De sessie biedt geen technische implementatiehandleiding, maar een praktisch denkraam voor informatieprofessionals die data governance willen verbinden met ethiek, autonomie, vertrouwen en organisatierealiteit. De spreadsheet wordt daarbij gebruikt als herkenbaar symbool: tegelijk risico, symptoom en bron van lokale proceskennis.


Steven Staelens werkt op het snijvlak van informatiebeheer, digitale governance, processen en publieke organisaties. Hij heeft een achtergrond in geschiedenis en archief- en hedendaags documentbeheer, en bouwde ervaring op in onderwijs- en overheidscontexten rond informatiebeheer, digitale samenwerking, kennisborging, projectwerking en organisatieontwikkeling. Vanaf augustus 2026 start hij bij HOGENT als stafmedewerker data governance en datastrategie. Zijn professionele interesse ligt bij de vraag hoe organisaties grip kunnen krijgen op informatie zonder de menselijke, ethische en praktische context uit het oog te verliezen.